Recenzje (el)
- Szczegóły
- Autor: Anna Leszkowska
- Odsłon: 1843
Lęk– to tytuł ksiązki Josepha LeDouxa wydanej przez Wydawnictwo Copernicus Center Press w tłumaczeniu Kingi Wołoszyn i Mateusza Hohola, którzy są także autorami wprowadzenia związanego z podtytułem książki - Neuronauka na tropie źródeł lęku i strachu.
Joseph LeDoux to znany badacz mózgowego podłoża lęku i strachu – jeden z najważniejszych i najbardziej wpływowych neurobiologów emocji. Badaniom nad mózgiem emocjonalnym poświęcił całe życie i dalej troszczy się o rozwój neurobiologii oraz jej przydatność społeczną, czego dowodem jest m.in. ta książka.
Nie jest ona tylko streszczeniem stanu badań na temat neurobiologii strachu czy lęku, ani książką popularyzującą stan tych badań – piszą tłumacze. Jest bardziej dziełem naukowca wizjonera, wskazującego drogi rozwoju neurobiologii emocji oraz wprowadzania jej wyników do psychiatrii i psychoterapii.
Lęk bowiem – choć jest nieodłączną cechą natury ludzkiej – prowadzić może do destrukcyjnych konsekwencji i cierpienia. Zaburzenia lękowe – także w Polsce – są jednymi z najczęściej diagnozowanych problemów psychicznych.
LeDoux przedstawia w książce konkretne sposoby zwiększenia skuteczności jego leczenia, ale wskazuje też perspektywy i nadzieje związane z nowoczesnymi rodzajami terapii, w tym – genowej, wykorzystującej stymulację mózgu oraz medytację. Pokazuje też możliwości farmakologicznego wspomagania psychoterapii.
Jest to więc praca, która nie tylko opisuje postępy neurobiologii i jej przekształcanie się w interdyscyplinarną neuronaukę, ale też pozwala zrozumieć, czym jest lęk i strach, które coraz częściej i coraz mocniej towarzyszą ludziom w miarę postępu cywilizacji.
Uzupełnieniem podstawowych treści książki są dwa obszerne aneksy: ten dotyczący przypisów liczy 51 stron, natomiast bibliografia – 161 stron, co pokazuje rozległość tematyki badawczej autora. (al.)
Lęk. Neuronauka na tropie źródeł lęku i strachu, Joseph LeDoux, Wydawnictwo Copernicus Center Press, Kraków 2017, wyd. I, s. 765, cena 99,90 zł (w tym VAT), książka dostępna także jako e-book.
- Szczegóły
- Autor: Anna Leszkowska
- Odsłon: 347
W serii Sekrety historii Wydawnictwo RM wydało książkę Manuela Morosa Peñy Lekarze Hitlera. Medycyna w służbie zła, w tłumaczeniu Joanny Kowalczyk.
Zawód lekarza od wieków postrzegany jest jako jeden z najbardziej szlachetnych i humanistycznych, prospołecznych. Mało tego: lekarza traktowano nie tylko jako przedstawiciela zawodu, ile za pełniącego służbę społeczną – podobnie jak nauczyciela, czy w późniejszych wiekach – także dziennikarza. Pozycję lekarza wzmacniała od starożytności przysięga Hipokratesa*, w której wyrażono nie tylko zasady etyki, jakimi winien się kierować lekarz (primum non nocere), ale i podkreślała jego rangę, jako wykonującego zawód zaufania społecznego.
Wszystkie te szlachetne cechy zawodu były niszczone od XIX w. (zwykle pod płaszczykiem „badań naukowych”), a w części zniszczone podczas II wojny światowej, kiedy część środowiska lekarskiego zaakceptowała nazizm – nie tylko w Europie, o czym wiemy najwięcej, ale i w Japonii, której lekarze dokonywali przerażających zbrodni na Chińczykach w Mandżurii (Jednostka 731).
Opis tych wszystkich działań, jakie podejmowali liczni lekarze grzebiący etykę lekarską przedstawił Manuel Moros Pena w książce Lekarze Hitlera. Współudział lekarzy Trzeciej Rzeszy (i Japonii) w zbrodniach nazistowskich stanowi najczarniejszy rozdział w dziejach medycyny.
Autor pokazał kluczową rolę, jaką lekarze odegrali w polityce eksterminacji i tworzenia aryjskiej rasy nadludzi. W sposób szczegółowy zanalizował, jak program eliminacji niepełnosprawnych i chorych psychicznie (akcja T4) – wymyślony, koordynowany i wykonywany przez lekarzy – przerodził się w ludobójstwo.
Pokazał, jak znani lekarze przekraczali wszelkie normy etyczne, prowadząc zbrodnicze eksperymenty „medyczne”. Zrobił przegląd wszystkich aspektów biopolityki eksterminacyjnej Hitlera: od początków ruchu eugenicznego w Niemczech (także w USA), poprzez publikację Mein Kampf, stworzenie programów przymusowej sterylizacji, eliminacji chorych psychicznie i upośledzonych, eksperymenty z bliźniętami Josefa Mengele i Carla Clauberga w Auschwitz, aż do powojennych procesów (Norymberga od 8.12.46 – 12 procesów 23 oskarżonych), w których potępiono tego typu praktyki.
Dokładne dane liczbowe wskazujące na ogrom tych działań nazistowskich lekarzy pokazują, jak naziści korzystali z ówczesnej wiedzy medycznej i jak często lekarze Hitlera łamali przysięgę Hipokratesa.(al.)
* W Polsce w 1990 roku przysięgę Hipokratesa zmieniono na przyrzeczenie lekarskie, w którym główny akcent położony jest na przestrzeganie obowiązującego prawa.
Lekarze Hitlera. Medycyna w służbie zła, Manuel Moros Peña, Wydawnictwo RM, wyd. IV, Warszawa 2026, s.527, cena 69,99 zł.
- Szczegóły
- Autor: Anna Leszkowska
- Odsłon: 1091
Wydawnictwo Copernicus Center Press wydało Leksykon logików polskich 1900-1939, którego autorami są: Andrzej Dąbrowski, Magdalena Hoły-Łuczaj, Andrew Schumann, Konrad Szocik i Jan Woleński.
Według definicji z Wikipedii, logika (gr. logos, rozum, słowo, myśl) to nauka o sposobach jasnego i ścisłego formułowania myśli, o regułach poprawnego rozumowania i uzasadniania twierdzeń. Niegdyś, wraz z retoryką, stanowiła część filozofii. Ale we współczesnej logice rozszerzono pole badań, włączając w nie matematykę oraz badania o charakterze matematycznym, np. informatykę i sztuczną inteligencję.
Autorzy leksykonu, przystępując do pracy nad nim, mieli więc wiele dylematów do rozwiązania. Z jednej strony – zakres czasowy opisu środowiska logików – jaką cezurę przyjąć? Z czego ona ma wynikać? Wiadomo, że najlepszymi latami dla rozwoju logiki w Polsce były 1918 – 1939, ale tak krótki okres nie odzwierciedlałby osiągnięć wielu naszych uczonych, którzy położyli wielkie zasługi dla rozwoju tej dziedziny nauki (choć Polska nie miała poważniejszej tradycji logicznej – podkreślają autorzy leksykonu, wyłączając lata istnienia Warszawskiej Szkoły Logicznej stworzonej przez profesorów: Jana Łukasiewicza i Stanisława Leśniewskiego).
Z drugiej strony – czy leksykon winien się ograniczać tylko do polskich twórców prac z logiki czy działających w Polsce? Ale najważniejszą decyzją było przyjęcie kryterium logiki jako nauki: związanej z filozofią czy matematyką? Zdecydowano, że należy ująć w leksykonie oba te źródła i tradycje, zwłaszcza że zarówno filozofia jak i matematyka (zwłaszcza ona) po 1918 roku rozwijały się w Polsce nadzwyczaj szybko.
O kryteriach wyboru haseł autorzy obszernie piszą we wstępie do książki, jednocześnie dając czytelnikowi interesujący wykład z historii logiki na świecie i w Polsce.
Leksykon logików polskich jest także (poza częścią biograficzną) skróconym kursem opisanej biografiami historii polskiej matematyki i filozofii, kształtowania się ich związków, pokazującym „jak hartowała się” logika w początkach współczesnej państwowości polskiej.(al.)
Leksykon logików polskich 1900-1939, Andrzej Dąbrowski, Magdalena Hoły-Łuczaj, Andrew Schumann, Konrad Szocik, Jan Woleński, Copernicus Center Press, wyd. I, Kraków 2022, s. 386, cena 99,90 zł.

